Het FODMAP-beperkte dieet

F  E  P 

Coeliakie

Coeliakie is een extreem voorbeeld van voedselovergevoeligheid. Het is het gevolg van een immuunreactie op gluten die ernstige schade kan toebrengen aan het lichaam. Coeliakie is een auto-immuunziekte, wat betekent dat het lichaam zichzelf aanvalt. Gluten is het voornaamste eiwit in tarwe, rogge en gerst. Wanneer mensen met coeliakie voedsel eten dat zelfs maar een beetje gluten bevat, wordt hun darmwand beschadigd door de witte bloedcellen van hun afweersysteem.

Wat is het?

De symptomen van coeliakie lopen uiteen van helemaal geen tot misselijkheid, winderigheid, een opgeblazen gevoel, een veranderde stoelgang (verstopping of diarree of een combinatie van beide), vermoeidheid, een bepaalde huiduitslag, een milde leverontsteking, botverlies, onvruchtbaarheid, of neurologische klachten. Doordat bij coeliakie de wand van de dunne darm beschadigd raakt wordt de voeding minder goed opgenomen in het lichaam. Hierdoor kan coeliakie vitamine- en mineraaltekorten veroorzaken (vooral van ijzer, foliumzuur en vitamine D) en ondervoeding met gewichtsverlies en verlies van spiermassa (hoewel dit tegenwoordig zeldzaam is). Klachten van coeliakie kunnen lijken op PDS en een klein deel van de patiënten met PDS heeft eigenlijk coeliakie.

Behandeling

Coeliakie is alleen te behandelen met een levenslang glutenvrij dieet. Glutenvrij houdt in dat de patiënt zelfs geen kruimeltje kan eten van o.a. tarwe, rogge, gerst of spelt en producten die hiervan zijn gemaakt. Het vereist meestal een drastische verandering van eetgewoonten, maar in de regel herstelt de darmwand zich langzaam en verdwijnen de darmklachten, vermoeidheid en andere problemen in de loop van de tijd.

Diagnose

De diagnose coeliakie wordt gesteld door middel van een bloedonderzoek waarbij bepaalde soorten antistoffen worden gemeten die alleen voorkomen bij mensen met coeliakie. Als de uitslag van het bloedonderzoek positief (afwijkend) is, wordt er met een endoscoop een gastroscopie (een onderzoek van het bovenste deel van het spijsverteringskanaal-de binnenkant van de slokdarm, maag en twaalfvingerige darm) uitgevoerd en weefselmonsters genomen van de twaalfvingerige darm (het begin van de dunne darm). Daarna wordt onder de microscoop gekeken of de darmvlokken beschadigd zijn.
Om de diagnose coeliakie te kunnen stellen is het van groot belang om in de drie maanden voorafgaand aan de test (bloedonderzoek of gastroscopie) een normale glutenhoudende voeding te gebruiken. Mocht u besluiten om zelf een glutenvrij dieet te gaan volgen dan raden wij u aan om dit vooraf met u huisarts te bespreken en vooraf een bloedtest te laten doen.